بازاریابی را می توان به دو دسته بازاریابی کالاها و بازاریابی خدمات طبقه بندی کرد. خدمات را می توان، فعالیت یا منفعتی نا ملموس دانست که یک طرف به طرف دیگر عرضه می کند و مالکیت چیزی را به دنبال ندارد. تولید خدمات حتی می تواند به کالای فیزیکی وابسته باشد. خدمات عبارت است از وظایف ناملموسی که نیازهای استفاده کنندگان مصرفی یا تجاری را تأمین می کند (ناصحی فر، ۱۳۸۵).
تعریف خدمات بسیار دشوار است. در واقع، شاید بهتر باشد که خدمات و تولید را در دو انتهای زنجیره فرض کنیم؛ زیرا بیشتر وضعیت ها، ترکیبی از هر دو این حالت ها است.
سازمانی، خدماتی به شمار می آید که بخش عمده کارش مبتنی بر هزینه ها، تصورات و دلایل مصرف کننده برای انتخاب باشد. خدمات صرف، نامرئی هستند. آن ها حاصل انتقال مالکیت چیزی نیستند. خدمات می توانند یک فرآورده ملموس را در دسترس قرار دهند یا به ارزش چنین کالایی بیفزایند (مانند قرارداد نگهداری) اما خود خدمت، ناملموس باقی خواهد ماند. افزون بر این، تماس با بازار در ارائه یک خدمت به گروه خاصی از حرفه های مشتری گرا محدود نمی شود. پژوهش ها نشان می دهند که فقط ۱۰% کارکنان شرکت تولیدات صنعتی بر مشتری، اثر مستقیم می گذارند؛ حال آن که این میزان در یک شرکت خدماتی به ۹۰% و حتی ۱۰۰% می رسد. به طور خلاصه، پنج ویژگی مهم را می توان برشمرد که خدمات را از فعالیت های غیرخدماتی متمایز می کنند. این ویژگی ها عبارتند از :
خدمات را می توان، فعالیت یا منفعتی ناملموس تعریف کرد که یک طرف به طرف دیگر عرضه می کند و مالکیت چیزی را به دنبال ندارد. تولید خدمات حتی می تواند به کالای فیزیکی وابسته باشد (ناصحی فر، ۱۳۸۵). هر خدمتی با آمیخته بازاریابی خاص آن خدمت عرضه می شود. عرضه کننده ای ممکن است این آمیخته را به گونه ای ترکیب کند که بتواند از عوامل ملموس[۶] استفاده بیشتری کند تا ویژگی موقتی و زودگذری آن را کاهش دهد. به عنوان مثال، یک شرکت هواپیمایی ممکن است هدیه ای به مسافران خود بدهد و یا یک رستوران ممکن است لیستی از غذا را در اختیار مراجعین قرار دهد. اما در چنین صورتی باز هم ویژگی اساسی و طبیعی خدمات یعنی ناملموس بودن[۷] یا نامرئی بودن[۸] هم چنان به قوت خود باقی است و برای مدیریت چنین فعالیت های خدماتی، در نظر گرفتن پنج ویژگی عنوان شده از اهمیتی حیاتی برخوردار است.
برای این که نقش بازاریابی در سازمان های خدماتی و بیمه ای بیشتر روشن شود لازم است به این سؤال اساسی پاسخ داده شود که آیا بیمه خدمت است یا خیر؟
همان گونه که ذکر شد، پنج ویژگی مهم، خدمات را از فعالیت های غیر خدماتی متمایز می کند. در بررسی این پنج عامل در ارتباط با بیمه، شایان اهمیت است که به نکته دیگری اشاره شود: در تکاپو برای تعریف این که آیا فعالیت شما خدماتی هست یا خیر، لازم است در نظر بگیرید که آیا این خدمت برای شما مزیت رقابتی[۹] ایجاد می کند یا خیر؟ به عیارت دیگر، آیا این خدمت، بخش مهمی از هزینه، تصورات یا انتخاب مصرف کننده را تشکیل می دهد؟ یا این که این خدمت به نیازها و انتظارات مصرف کننده به نحو مناسب پاسخ می دهد؟
برای این منظور، ویژگی های ذکر شده را در مورد بیمه و فعالیت های یک مؤسسه بیمه ای مرور می کنیم؟
[۱] . transience
[۲] . perish ability
[۳] . face to face
[۴] . one off
[۵] . customer influence
[۶] . hard (tangible) elements
[۷] . soft nature
[۸] . intangible nature
[۹] . competitive advantage
برچسب:
نویسنده: مدیر سایت